Awọn Ilana Aabo Pajawiri

Ìdọ̀tí sí Ààbò Pàtàkì fún Àwọn Ìdílé Kamù

Gẹ́gẹ́ bí ìdílé kamù, ààbò rẹ àti ìdádìrẹ́ pàtàkì jù lọ. Bí ì dùn ìdílé kamù ṣe lè jẹ́ ìdùnnú àti ìdùnnú, ó ń wà pẹ̀lú àwùjọ ìdààmú pàtàkì bíi doxxing, ìtẹ̀síwájú, ìṣòro ìmọ̀ ẹrọ, tàbí ìpàdé àìyẹ̀wò. Ìtọ́nisọ́ yìí ń fùnya ọ pẹ̀lú ìlànà ìdààmú ìdílé pàtàkì láti dáàbò bo ara rẹ nínú ìrànlọ́wọ́ ìdílé gidi. Bóyá o ń ṣe ìdùnnú tààrà tàbí ì ṣe ìdàsílẹ̀ ìdílé, àwọn ìlànà wọ̀nyí ń ṣàyẹ̀wò ìrònú yara, ìmúra, àti ìdènà. Ẹ gbẹ́kẹ̀lé ìdàrúdàpọ̀ rẹ nígbà gbogbo—tí ohun kan ba dabi ẹni tí kò yẹ, ṣe ìdàrúdàpọ̀ lẹ́sẹ̀kẹsẹ̀.

Ìmú Ìmú Ìdílé Ṣaaju Ìdùnnú: Kọ Ìpìlẹ̀ Ààbò Rẹ

Àwùjọ ìdààmú rọrùn láti ṣakòyà nígbà tí o bá ṣe ìmú ìmú. Ṣe ìdílé aaye rẹ àti ìlànà láti dín àwùjọ ìdààmú kù ṣaaju tí o to tẹ́ "lọ laaye."

Ààbò Àyíká Ìdùnnú Rẹ

• Yàtọ̀ ìpò ààbò: Ṣe ìdùnnú láti inú yàtọ̀ ìyàtọ̀ pẹ̀lú àwòrán ìlọ́kùn. Yàgò fún ìyàtọ̀ ìyàtọ̀ tí ó ṣeé ṣe—lo ìpìlẹ̀ "studio" pàtàkì láti ya ìdùnnú kúrò lọ́dọ̀ ìdílé ara ẹni.
• Ìdílé ìwádìí ìdàlẹ̀: Rìí dájú pé kò sí àwùjọ ìdílé (ìwé, fọ́tò, ìwọ̀n ìdáhùn) tí ó ṣe ìrísí. Lo ìdàlẹ̀ ìdílé tàbí ìdàlẹ̀ ìdílé fọ́n.
• Ìdílé ìmọ̀ ẹrọ: Ní ìdàbò ìdílé ì ìtànwò (ìdílé ìdílé fọ́n), àwùjọ ìdílé agbára, àti ìdílé ìdílé ìdààmú. Ṣe ìdílé ìdílé ìdílé ìdílé láti yẹ̀wò ìlọ́kùn, ìlọ́kùn, tàbí ìlànà ìdáhùn ìdílé.

Àkójọ Ìdílé Ìdàbò Ìdílé

1. Ṣí ìdílé ìdílé ìdílé (2FA) lórí gbogbo àwùjọ ìdílé.
2. Lo VPN láti fi ìdílé IP rẹ pamọ́—yàtọ̀ fún àwùjọ ìdílé ìdílé bíi ExpressVPN tabi Mullvad.
3. Ṣẹ̀dá ìmèlì ìyàtọ̀ àti nọ́mba fọ́n fún ìdùnnú ìdílé (bíi Google Voice tabi Burner app).
4. Maṣe pin ìdílé rẹ gidi, ìlòdì, ìdílé ìdàlẹ̀, tabi ìdílé ìdùnnú ìdùnnú.

Ṣe: Ṣe "ìwádìí ààbò" ṣaaju ìdùnnú kọ̀ọ̀kan—rìn yí ìlọ́kùn ìdílé rẹ pẹ̀lú ìdílé ìdílé fọ́n rẹ láti rí ìdààmú.
Ma ṣe: Ṣe ìdùnnú nígbà tí o bá ti mu ọti, rẹ̀wẹ̀sì, tàbí nìkan tí o bá jẹ́ tuntun—ni ìdílé ìdàbò ìdílé tabi ọrẹ́ tí ó gbẹ́kẹ̀lé lórí ìdùnnú.

Àwùjọ Ìdààmú Ìdùnnú: Jẹ́ Ìdààmú àti Ìdarí

Ìdùnnú tààrà le fi ìdààmú han bíi ìdààmú, ìṣòro ìmọ̀ ẹrọ, tàbí ìdààmú ìdádìrẹ́. Èyí ni ìlànà ìdàrúdàpọ̀ yara.

Ìdílé Ìdààmú Ìwòran tàbí Ìdààmú

Ìdààmú, ìdààmú, tàbí ìdààmú nínú ìfọwọ́sowọ́ ń béèrè ìdàrúdàpọ̀ lẹ́sẹ̀kẹsẹ̀:

• Fòfò àti ìdílé lẹ́sẹ̀kẹsẹ̀: Lo àwùjọ ìdílé ìlààánú (bíi ìdílé ìdílé Chaturbate, ìdílé ìdílé OnlyFans) fún IP, orúkọ ìdààmú, tàbí ìdílé ìdílé bíi "ìlòdì" tàbí ìdààmú.
• Ìdílé ìfọwọ́sowọ́: Ṣeto ìdílé ìdílé ìdílé fún ìlòdì ìdílé tàbí ìdààmú. Gba àwùjọ ìdílé ìdàbò látàrí àwùjọ ìdílé ìdùnnú.
• Ìdáhùn àpẹẹrẹ: Tí ẹnikan bá sọ, "Mo mọ ibi tí o ń gbé," dahùn pẹ̀lú ìdààmú: "Èyí kò dára—fòfò!" lẹ́yìn náà fi ìdáhùn ìlòdì ṣàtúnṣe ìlòdì ìdàbò ìlààánú.

Ìṣòro Ìmọ̀ ẹrọ àti Ìdààmú Ìdádìrẹ́

Ìṣòro	Ìdàrúdàpọ̀ Lẹ́sẹ̀kẹsẹ̀	Ìtẹ̀síwájú
Ìdílé ìdílé ojú tàbí ìdààmú ìdàlẹ̀	Ìdúró ìdùnnú, bò ìdílé ìdílé, parí ìdídí	Yí ìdílé aṣọ/ìdílé padà lẹ́yìn ìgbà; ṣàyẹ̀wò fún ìdílé ìdídí
Ìdílé ìdílé ì ìtànwò	Yí padà sí ìdílé ìdílé; ni "BRB" macro ṣe ìmú	Ìwé ìdílé ìdílé; fi ìdáhùn ìdílé ìdùnnú ìlòdì ìdílé
Ìdílé ìwọlé ìdùnnú ìdùnnú	Ìwọlé gbogbo ìdílé, yí ìdílé ìdílé padà	Ṣàyẹ̀wò fún malware pẹ̀lú àwùjọ ìdílé bíi Malwarebytes

Ṣe: Ṣe ìdàrúdàpọ̀ ìdílé ìdílé ìdílé mẹ́wàá: "Ìṣòro ìmọ̀ ẹrọ, padà laipẹ!" láti ra àkókò.
Ma ṣe: Ṣe ìdàsílẹ̀ pẹ̀lú ìdààmú—ma ṣe jẹ́rìí tàbí kà ìdáhùn, nítorí ó fi ìdílé wọn múlẹ̀.

Ààbò Lẹ́yìn Ìdùnnú: Sọ Ìdààmú Pẹ̀lú Ìdàbò

Ìdùnnú parí, ṣùgbọ́n ìdààmú ń gbẹ̀dẹ̀. Dáàbò bo ara rẹ lákòókò ìdààmú.

Ṣàyẹ̀wò àti Ìwé Ìdààmú

• Ṣe ìdáhùn ìfọwọ́sowọ́ ìdùnnú tàbí ìlòdì lẹ́sẹ̀kẹsẹ̀—fi ìdílé ìdílé ìdílé kù.
• Ṣe ìdílé "ìwé ìdàbò": Kọ ìdílé orúkọ ìdààmú, ìdààmú, àti ìdàrúdàpọ̀ tí a ṣe. Àwùjọ ìdílé bíi Day One ṣiṣẹ́ dáradára.
• Ṣàyẹ̀wò ìdídí: Àwùjọ ìdílé bíi MyFreeCams ń fi ìdùnnú pamọ́—ṣàyẹ̀wò fún ìdààmú lọ́sọọ̀kan.

Ìdàsílẹ̀ Ìdílé

Àwùjọ ìdílé le kàn sí ìlòdì ìdílé tàbí ìmèlì:

1. Ma ṣe pàdé lọ́wọ́lọ́wọ́ láìsí ìdílé ìwádìí—lo ìdílé ìdáhùn fídíò kọ́kọ́.
2. Tí o ń fi ìdílé ìdílé ìdààmú ránṣẹ́ẹ, lo àwùjọ ìdílé ìdílé ìdílé bíi Signal tabi ProtonMail.
3. Àpẹẹrẹ ìdílé ìdílé: Ìdílé "ìdílé" béèrè Snapchat rẹ lẹ́yìn tí ó yẹ̀wò ìbéèrè—fòfò àti fi ìdáhùn hàn.

Ìdílé Doxxing àti Ìtẹ̀síwájú

Doxxing (fi ìdáhùn ìdílé hàn) àti ìtẹ̀síwájú jẹ́ ìdààmú gíga jù. Ṣe ìdàrúdàpọ̀ yara láti dè ìpalára mọ́.

Ìdàrúdàpọ̀ Doxxing Lẹ́sẹ̀kẹsẹ̀

Tí ìdáhùn rẹ bá ṣe ìrísí (bíi ìlòdì tí a fi sínú ìfọwọ́sowọ́):

1. Lọ dúró: Parí ìdùnnú, wọ̀n kúrò lórí gbogbo ìlààánú, ge ìdílé ìdọ̀tí.
2. Pa ìdáhùn mọ́: Ṣe ìdáhùn ohun gbogbo láìsí ìdàsílẹ̀.
3. Fi ìdáhùn hàn: Fi ìròyìn ọlọ́pàà ìlòdì (ìdààmú ìmọ̀ ẹrọ tí ó ṣeé ṣe). Ní US, lo FBI's IC3.gov; EU, fi ìdáhùn ìlòdì ìdílé ìdáàbò ìdáhùn hàn.
4. Ìdààmú ìlààánú: Fi ìdílé ìdílé sí àwùjọ ìdílé bíi Stripchat tabi CamSoda pẹ̀lú ìdáhùn—béèrè ìyọkúrò ìdílé.

Ìdènà Ìtẹ̀síwájú àti Ìdàrúdàpọ̀

• Àmì: Ìdàsílẹ̀ ìtẹ̀síwájú látàrí ìdílé ìyàtọ̀, ṣí ìlòdì "mọ̀", ẹbùn àìfẹ́.
• Ìlànà: Dúró ìdàsílẹ̀ gbogbo ìbàwí; lo "òfin ìdílé kò". Fi ìdílé ìlòdì ìlọ́kùn (àwùjọ ìdílé Ring, ìmọ́lẹ̀ ìdàrúdàpọ̀).
• Àpẹẹrẹ: Ìtẹ̀síwájú fi ìmèlì ránṣẹ́ látàrí ìdílé ìyàtọ̀? Fi ránṣẹ́ sí [email protected] àti fòfò ìdílé ìdílé.

Ṣe: Lo ìwádìí ìdáhùn ìyàtọ̀ (Google Lens) lórí àwùjọ ìdílé ìdílé


← Pada si Gbogbo Àwọn Àtẹ̀gùn Awoṣe